De wet van Abbie

De wet van Murphy luidt: “Anything that can go wrong, will go wrong”. Dit is een wet waarbij ik leef. Tegen wil en dank, welteverstaan. Maar ik heb het geaccepteerd en heb er mee leren leven. En hoe ik overal rekening mee probeer te houden en hoe goed ik ook anticipeer, soms slipt er weleens een klein probleempje doorheen, bijvoorbeeld het probleempje van op reis gaan met een verlopen paspoort..

30 september 2013. Ik heb minstens 25 keer gekeken, en het staat er echt. Mijn paspoort is meer dan een jaar verlopen. Op zich geen probleem, maar ik sta nu op het centraal station van Amsterdam in afwachting van de trein naar Londen. Hoe kan ik dit over het hoofd hebben gezien, en beter nog: hoe hebben de Spaanse douaniers het niet gezien? Want ik ben er dit jaar nog mee naar Marokko en terug geweest. Ik kijk nog een keer voor de zekerheid.

In de trein probeer ik een houvast te zoeken. Bijvoorbeeld: Als de Spaanse douaniers het niet hebben gezien, misschien zien de Engelse het ook niet? Misschien begrijpen ze mijn verhaal wel, dat ik echt niet wist dat mijn paspoort verlopen was. Misschien als ik een gezellig praatje met ze maak dat ze denken ‘vooruit, loop maar door, jongen, omdat je zo vriendelijk bent! Maar als je in Londen bent wel even een nieuwe paspoort aanvragen bij de ambassade, en voor de rest geen aanslagen plegen alstublieft. Goede reis!’ En dan eindigen met een high five. Kan toch? Ik geloof dat het kan.

Dus vol goede hoop de trein uitgestapt in Brussel en zelfverzekerd richting de incheckbalie van de Eurostar. Dat ging perfect, ik liet mijn ticket zien en mocht zo doorlopen, ik dacht stap 1 zit erop, op naar stap 2: Douane. Terwijl ik in de niet zo heel lange rij op mijn beurt wacht begint langzaam maar zeker de adrenaline door mijn lijf te gieren. En toen ik de cabines van de paspoortcontrole zag met daarin heel serieus kijkende douaniers met van die uniformen die macht uitstralen en daarachter mensen die hun jassen en riemen uitdoen en samen met de bagage op de band leggen voor de scanner en daarnaast metaaldetectorpoortjes, toen wist ik het zeker: I’m fucked. Mijn zelfverzekerdheid was compleet weg. Ik begon ‘m te knijpen als een drugskoerier op zijn eerste trip.

Mijn neefje is als eerste aan de beurt. Hij levert zijn paspoort in, de douane mevrouw kijkt even, lacht vriendelijk, geeft de paspoort terug en zegt “Prettige reis’. Mijn broertje ook, paspoort inleveren, paar seconden wachten, paspoort terug, knipoogje en een prettige reis. Ik lever mijn paspoort in, ik pis in mijn broek, lach als een debiel, krijg toch mijn paspoort terug en.. prettige reis! Halleluja. Halle-fucking-luja! Ik was zo blij, zo blij, het waren de meest blije 3 seconden uit mijn leven, want: (wet van Murphy, remember) “Mag ik nog even je paspoort zien?”, zegt ze met een kop alsof ze zojuist 9/11-achtige aanslagen heeft verijdeld. Kutwijf.

Ik probeer te acteren alsof ik de laatste twee uur niet 85 keer naar de datum op mijn paspoort heb gekeken. “Huh?” zeg ik quasi verbaasd, “net was de datum nog goed hoor!” Ze kijkt me aan, maar zegt niks. Ik doe er nog mijn charmantste knipoogje tegenaan, maar niks. "En nu", vraag ik bijna smekend. Mijn trein gaat zo en ik heb al zeker 500 euro uitgegeven aan deze trip. Maar ja, daar heeft zij compleet schijt aan, nu ga je terug zie ik haar denken. “Uw paspoort is verlopen, dus u mag de douane niet door, meneer”, was haar korte, maar zeer heldere boodschap. Ik zeg tegen mijn broertje en neefje dat ze door moeten gaan, dat ik iets ga proberen te regelen in Brussel, desnoods vlieg ik naar Londen. En in het ergste geval ga ik terug naar huis, naar mijn geliefde Amsterdam, waar geen vervelende douaniers zijn die naar mijn paspoort vragen.

Ik weet dat ik in het verleden weleens vervelende dingen heb gezegd over België, maar als je dan echt door Belgie, in dit geval Brussel, loopt en zoekt en informatie vraagt, dan weet je het zeker: kutland. (sorry, Nisrine). Eerst een kwartier lopen zoeken naar een taxi, je zou zeggen dat je op het station makkelijk een taxi vindt, maar nee, niet in Brussel. Na een tijdje heen en weer lopen eindelijk eentje gevonden. Ik klop op zijn raam en vraag of hij creditcards accepteert. Hij kijkt me aan alsof ik hem vraag wat het zevenhonderdste cijfer achter de komma van Pi is. Ik probeer het in het Nederlands, hij begrijpt het niet, in het Engels ook niet, in smurfentaal ook niet... Een creditcard, een fucking creditcard, godverdomme, dat is toch een universeel woord zoals ‘taxi’ en ‘help’ en ‘tfoe3layemak’?! Nog een keer: "Do.. JIJ (wijzen naar hem) accept a creditcard. CREDITCARD". Ik pak mijn portemonnee en laat ‘m zien: "CRE-DIT-CARD. YOU (wijzen naar creditcard) ACCEPT THIS?". “Oooh ja, creditcard. Yes. Si. Oui”. Klootzak sprak ineens 4 talen.

In de taxi rijden we naar de Nederlandse ambassade, het is druk, daar kan de chauffeur niks aan doen, het is spitsuur. Waar hij wel wat aan kon doen is de penetrante knoflookgeur in de taxi, alsof er godverdomme 4 Pakistanen aan het koken waren. Maar goed, we komen aan, ik betaal 15 euro.. I pulled up to the building about 7 or 8, and I yelled to the cabbie 'Yo homes smell ya later' I looked at my kingdom, I was finally there, To sit on my throne as the prince of… wakker worden, sukkel! Je paspoort is verlopen, geen tijd voor liedjes.

Ik loop de ambassade in. Bij de allereerste aanblik wist ik het; dit gaat lang duren. Er waren een aantal mensen al aan het wachten en elke keer werd er 1 bij naam geroepen. Ze hadden allemaal een afspraak, zonder afspraak word je niet geholpen. Ik wacht mijn beurt netjes af. Als ik eindelijk word geroepen, dat wil zeggen, ze kijkt me aan met een gezicht van 'wat moet je?!', loop ik naar de balie en de eerste vraag die ik krijg is: “Heeft u een afspraak?”.  "Nee, die heb ik niet", zeg ik bijna verontschuldigend. Ik zie haar een beetje ongeduldig kijken en met moeite vragen waar ze me mee kan helpen. Ik ga heel dicht bij haar raam staan en zeg zachtjes "mijn paspoort is verlopen en ik ben op reis naar Londen". En kijk meteen om me heen of iemand het gehoord heeft, want ja, ik kan wel van alles verzinnen, maar het is gewoon dom. Heel erg dom zelfs. Ze verstaat me niet.

“Sorry, wat zeg je?”.

“Mijn paspoort is verlopen”.

“Meneer, kunt u wat harder praten, ik versta u niet”.

“MIJN PASPOORT IS VERLOPEN!”

“Uw paspoort is verlopen?”

“Ja, Yes. Si. Oui... En ik ben op doorreis naar Londen ”

“Oh, maar dat is niet zo handig”

“You think?”

Ze vraagt om mijn paspoort en kijkt naar de datum, alsof ik zelf niet al 400 keer heb gekeken en hier even voor de gezelligheid ben. “Verlopen, hè?”, zeg ik. “Ja, die is behoorlijk verlopen. Wanneer heeft u een nieuwe paspoort nodig?”. “Een uur geleden”, zeg ik. Ze kon er niet om lachen. Ze zegt dat ik geen nieuwe paspoort kan krijgen, hooguit een laissez passer, whatever the hell dat is, maar als ik ermee naar Londen kan dan vind ik het goed. Kosten: 46,95 euro. En dan moet ze nog wel eerst toestemming vragen, en wel bij de ministerie van binnenlandse zaken. “Het kan even duren..”

Ik ga zitten en vul alvast het aanvraagformulier in. Ik lever ‘m in, samen met mijn paspoort en treinticket, ze maakt er een kopie van en geeft ze weer terug. Of ik even een momentje heb. Tuurlijk heb ik een momentje. Ik ga weer zitten en wachten. 5 minuten later vraagt ze of ik pasfoto's heb. Natuurlijk heb ik geen pasfoto's bij me. Ze geeft me een kaartje met een adresje en wijst me de weg, het is niet ver om de hoek. Ik loop er naartoe, met mijn tas om mijn nek en terwijl het zachtjes begint te regenen kijk ik om mij heen opzoek naar dat fotozaakje. Aan de overkant zie ik het. Ik ga naar binnen, een belletje gaat af, ik loop door een soort doolhof langs allerlei oude apparaten en VHS banden en achterin kom ik de homoseksuele eigenaar tegen. Zijn seksuele voorkeur is verder niet belangrijk, maar ik zeg het omdat hij zo’n strakke broek aanhad dat je een enorme bobbel tussen zijn benen zag. Zoiets is net een dodelijk auto-ongeluk, je wilt niet kijken maar kijkt toch. Hij ziet dat ik kijk en lacht naar me. “Ik wil graag pasfoto’s maken” zeg ik snel. “ah wel natuurlijk” (dit maak ik ervan, want hij sprak Nederlands als een dronken Limburger met een spraakgebrek)

Hij geeft me een kam, wijst me de spiegel en mompelt iets van dat ik daar mezelf kan opknappen... Mijn haar zit al goed, bitch, maak gewoon die foto’s snel en koop in jezusnaam een wat wijdere broek, dacht ik. Ik ga zitten, hij komt zo dicht bij me met de camera dat ik er ongemakkelijk van word, maakt de foto’s en laat me op zijn schermpje het resultaat zien. “Is het goed zo?” Ja, is goed. Printen maar! “Oke” hij lacht op z’n Amerikaans naar me en zegt: “duurt ongeveer 2 minuten”. Ik wachten, kijk een beetje om me heen, zie door het raampje naar buiten dat het flink regent. Na een paar minuten vraag ik of het nog lang duurt. “uh, ik denk twee minuten”. Na 10 minuten nog steeds niks en ik vraag of er iets mis is gegaan. “uh, nee nee, twee minuten”. Ik heb nog nooit iemand zo graag op de neus willen slaan… Na een kwartier zijn ze dan eindelijk klaar en de rekening is 9 euro. Ik vraag me meteen af of 9 Belgische euro’s hetzelfde is als 9 Nederlandse euro’s aangezien de Belgische minuten ook anders zijn. Maar dit was wel hetzelfde, dus ik betaal en loop door de regen terug naar de ambassade.

Aangekomen in de ambassade wil ik meteen vragen of ze al wat gehoord heeft van de ministerie van binnenlandse zaken, maar ze heeft blijkbaar geen zin om vanachter haar bureau, die ongeveer 20 meter verder ligt, naar me toe te komen. Na een tijdje haar aan te staren komt ze naar me toe. “Ik heb nog niks van ze gehoord, normaal is het binnen een uur wel geregeld, ik vraag me af waarom het zo lang duurt..” zegt ze op een manier alsof ik iets voor haar verberg. Inmiddels zijn we al anderhalf uur verder. Ik zit me dood te vervelen en word steeds chagrijniger. De ambassade is verder leeg. Af en toe komt er iemand binnen, die wordt geholpen en gaat weer weg. Alleen ik blijf achter.. na een tijdje komt ze weer terug en zegt “nog steeds niets gehoord.. ik vraag me af waarom het zo lang duurt? Staat u misschien op een signaleringslijst?” Een waaat, denk ik. Een signaleringslijst? Ik heb geen idee wat dat betekent, maar het klinkt niet goed. Dus ik zeg: “Nee! Geen sprake van. Echt niet. Kan gewoon niet. Ik heb nooit iets gedaan. Dus nee. Nee. Serieus. Nee.”. Als ze me eerst niet met argusogen aankeek, dan doet ze dat nu wel..

Na een tijdje komt ze weer terug en begint me vragen te stellen:

“Waar ben je geboren?”

“In Marokko”. 

"Hoe oud was je toen je naar Nederland kwam?"

"Uh.. 2?"

“Wanneer ben je genaturaliseerd?”
"Uh.."

Ze irriteert me mateloos met haar domme vragen. Alles wat ze vraagt staat in mijn Godvergeten verlopen paspoort, en zo niet dan weten ze het antwoord echt wel bij de ministerie van binnenlandse zaken.

“Ik weet het niet precies” zeg ik op de naturalisatievraag.

“Ik moet het echt weten”.

Godverdomme mens, doe toch niet zo raar, wat maakt het uit of ik 1 jaar geleden genaturaliseerd ben of 35 jaar geleden? Maar ik blijf beleefd, met moeite: “ik weet het niet zeker, ik denk zo’n 15 jaar geleden, rond de millennium wisseling”. Ze kijkt me aan, ze fronst, ze trekt een scheve mond, schrijft wat op een papiertje en met een droog lachje zegt ze: “Nou, oke.. ik ben benieuwd hoe lang het duurt voor ze reageren". Ik lach met een nep lachje terug en denk ‘en ik ben benieuwd hoelang het duurt voordat er bloed uit je oren komt als ik op je hoofd sta'

Ik ga weer zitten en wacht. Na een tijdje komt ze weer terug en zegt dat ik mijn telefoonnummer kan achterlaten en dat ze me wel belt als ze iets hoort. Dat ik misschien even naar buiten kan als ik me verveel. Ja ik verveel me de pletter, maar buiten regent het. Ik geef haar mijn nummer en als het even minder regent pak ik mijn tas en loop naar buiten. Even ergens een plek zoeken om wat te eten en drinken, dacht ik. Maar geen idee welke kant ik moet gaan, het ziet er allemaal zo grijs en grauw uit, als de situatie me niet moedeloos maakte dan was het de omgeving wel. Ik besluit gewoon een richting op te lopen. De tas om mijn nek wordt met de minuut zwaarder. Als het heel hard begint te regenen steek ik de weg over naar een gebouw met een balkon en schuil daaronder. Wachtend tot de regen minder zal worden. 

Het leek niet op te houden met regenen. Op mijn telefoon vliegen de MB's voorbij, dus doe 'm in mijn zak. Ik pak mijn paspoort en kijk nog een keer naar de datum. Domme jongen ben je toch ook, denk ik. Als het iets minder regent begin ik weer te lopen. In de verte zie ik een eettentje. Ik loop naar binnen. Bestel een koffie en een croissant en ga zitten. Ik voel me verloren. Ik pak mijn telefoon om te zien of de ambassade me misschien gebeld heeft, maar nee. Om me heen alleen van die hippe mensen, met rare mutsen en gek gekleurde broeken. Tegenover me komt een mooie dame zitten. Om haar niet aan te staren draai ik me een beetje om en kijk tegen de rug aan van een hipster met hoedje. Op zijn linker mouw heeft hij een tekst staan van een zinnetje. Het zijn kleine letters dus kan het niet goed lezen. Nieuwsgierig als ik ben, en aangezien hij toch in de richting van de uitgang zit, loop ik na het eten en drinken langzaam langs hem zodat ik kan lezen wat er staat. Ik kijk, knijp zelfs een beetje met mijn ogen en lees op zijn mouw: "Nosey little fucker aren't you?"..

He got me. Motherfucker got me good! Toch verlaat ik met een lach die tent en loop naar de ambassade. Als ik net zit, komt ze naar me toe. Ze lacht. En dit keer een oprecht lachje. "Ik heb de mail net gehad, het is goedgekeurd!" Yes yes yesss ik hou van je, wou ik bijna zeggen. Ik teken wat papieren, ze boort wat gaten in mijn verlopen paspoort, geeft 'm terug en 5 minuten later is mijn laissez passer klaar! I'm back in the game! Ik bedank haar voor haar hulp en loop blij de ambassade uit. Nu snel een taxi zoeken die me terug kan brengen naar het station.

Op het station ga ik weer naar de douane. Met een lach dit keer. Als ik aan de beurt ben leg ik mijn laissez passer neer en denk, kijk maar, kijk maar goed met je rotkop, zo lang als je wilt. Ze geeft me mijn kartonnen paspoort terug en wenst me een prettige reis. Ik loop de douane door en stap 20 minuten later de trein binnen. Ik zet mijn bagage weg en doe mijn jas uit. Ik pak mijn door 3 grote gaten doorboorde verlopen paspoort en kijk nog een keer naar de datum: 30 september 2013. Ik geloof het nog steeds niet.